1 Aralık 2015 Salı

Linux Dünyasında Yeniyim Hangi Linux Dağıtımını Seçmeliyim?

Linux çekirdeği üzerine kurulu yüzlerce dağıtım var, ancak yeni başlayanlar için hazır halde teslim edilen ve biraz daha windows benzerliği içeren seçimler belki ilk adımda daha doğru bir tercih olacaktır.

Linux dünyasında çıkılacak yolculuğun ilk adımı elbette ki, bir linux dağıtımı seçmek olacaktır.Linux dağıtımları, Linux çekirdeği ile bir çok farklı açık kaynak uygulamasının bir araya gelmesi ile oluşturulan kullanılabilir durumdaki işletim sistemlerine verilen addır diyebiliriz. Distribution veya distro olarak da ifade edilirler.

Bir Linux dağıtımını denemek  inanılmayacak kadar kolaydır aslında. Dağıtımın imajını sadece bir DVD ya da Flash belleğe yazıp sisteminizi yeniden başlatarak imajı yazdığınız medya üzerinden "boot" etmeniz yeterli. Bir çok dağıtım Live CD versiyon da sunduğundan hiçbir şey yüklemeden bu testi yapabilmeniz de mümkün. (Windows 8 ya da 10 kullanıyorsanız, bilgisayarınızın "BIOS" ayarlarında Secure Boot denilen özelliği devre dışı bırakmanız gerekiyor.)

Ubuntu Başlangıç Olarak İyi Bir Seçim Olabilir :


Ubuntu kesinlikle yeni başlayanlar için en yaygın olarak tavsiye edilen dağıtımlardan birisi. Bu dağıtım kolay ve basit bir yükleyici ve makul biçimde kullanıcı dostu olan Unity masaüstü ortamı ile birlikte gelmekte. Daha fazla örnek gözlemlemek için Youtube web sitesinde "Ubuntu 14.04" ve "Ubuntu 15.10" başlıklarını arayabilirsiniz. Hiç varsayılan masaüstü ile kullanmadığım için İnternet üzerinden bulduğum bir inceleme videosu paylaşacağım fikir edinebilmeniz için:




Her Nisan ve Kasım ayında yayınlanıp 9 ay boyunca desteklenen bir ara sürüm ve LTS olarak adlanrılıp 2 yılda bir yayınlanarak 5 yıl boyunca desteklenen LTS sürüm kullanımınıza  sunulur. Benim önerim güvenlik, destek ve olası sorunların daha kolay çözümü için LTS sürümleri tercih etmeniz şeklindedir. Bu yazı yazıldığında hali hazırda 14.04.3 sürümü LTS olarak indirmeye açık ve 16.04 LTS sürümünün 2016 ilkbaharında sunulması planlanmaktadır. Bu durumda Ubuntu 14.04.3 versiyonu 2019 yılına kadar, gelecek olan Ubuntu 16.04 versiyonu ise 2021 yılına kadar sistem ve güvenilik güncellemesi desteği alacaktır.
Ubuntu kaynaklarındaki paket zenginliği, ayrıca PPA (Personal Package Archive yani Kişisel Paket Arşivi standart olmayan yazılım ve güncellemeleri yüklemek için vardır. Ubuntu Yazılım Merkezinde uygulamaların kararlı versiyonları yer alırken, PPA eklediğinizde bir uygulamanın kararlı olmayan en son versiyonunu edinebilirsiniz ya da Ubuntu Yazılım Merkezinde yer almayan bir uygulamayı yükleyebilirsiniz.) kaynağını desteklemesi ile uygulama çeşitliğini daha da arttırmasıyla (PPA ile birikte kimi güvenlik riskleri de açığa çıkar) dikkatleri çekmektedir. Üstelik çevrimiçi desteğin zinginliği ve çeşitliliği sayesinde sorunlar basit bir web araması ile çözülebilir.

Linux Mint, En Populer Linux Dağıtımlarından Biri:


Linux Mint, daha geleneksel bir masaüstü deneyimi sunmaya odaklanmış bir dağıtımdır. Mint, Ubuntu tabanlıdır ancak kendi bağımsız projesini yürütmektedir. Ubuntu ile aynı paket yöneticisini ve ortak kaynakları paylaşır ve tıpkı Ubuntu gibi PPA destekler. Varsayılan olarak gelen Cinnamon masaüstü ortamı ile Windows sistemine benzer bir deneyim sunabilir Aşağıdaki videoyu kullanım ve görünümünü değerlendirmek için inceleyebilirsiniz:.





 Fedora Daha Tecrübeli ve Linux Dünyasındaki İnovasyonları Yakından Takip Etmek İsteyen Kullanıcılara Odaklanır:


Sunucu pazarının hakim firmalarından biri olan Red Hat topluluğunun sponsorluğu altında gelişen Fedora profesyonel kullanıcılara stabil ve güncel bir sistem sunmaya çalışır. Varsayılan olarak hiçbir şekilde "kısıtlı" paketleri içermediğinden Rpm Fusion kaynakları eklenmeden paket çeşitliliği açısından kısırmış gibi algılanabilir. Ayrıca COPR denilen kullanıcı paketleri ile de paket zenginliği arttırılabilir. Daha çok geliştiricilere odaklı özelleştirilmiş araçlar içerir. Sahipli sürücülerin yüklenmesi başlangıç düzeyi kullanıcılar için zor olabilir. Fedora hakkında daha kapsamlı bilgi ve ipuçları edinmek için Blogumuzda yer alan:

Fedora 23 Kurduktan Sonra Yapılması Gerekenler

yazısını da incelemenizi öneririz.

Ayrıca aşağıdaki video ile Fedora ve kullanımı hakkında bir fikir edinebilirsiniz.



Ayrıca Fedora'nın daha kullanıcı dostu ve yeni başlayanlar için faydalı araçlar sunan, Rpm Fusion repolarının hali hazırda aktif olarak geldiği, multimedia desteği varsayılan olarak yüklü Fedora tabanlı alternatifi olan KORORA isimli distroyu yeni başlayanlara öneririz.

Arch Linux İhtiyaçları Doğrultusultusunda Özelleştirilmiş Bir Sistem Arzulayan Profesyonel Kullanıcılara Odaklanır:



Doğruyu söylemek gerekirse Arch Linux kurulumu abartıldığı kadar zor olmadığı gibi hayran bırakan bir wiki desteği ve güncel paket çeşitliliği içerir. Arch kullanıcısı neye ihtiyacı olduğunu ve neleri yükleyeceğini kendi belirler. Kısaca söylemek gerekirse elinizde hazır bir sistemden çok sizin olmasını istediğiniz bir biçimde hazırlayacağınız bir sistem vardır. Pacman paket yöneticisinin hayran bırakan gücü ve esnekliği, AUR (Ubuntu PPA paketleri gibi) kullanıcı repolarının da eklenmesi ile derin bir paket çeşitliliği sağladığı gibi yaourt/pacaur gibi araçlarla daha zenginleşir. Yeni başlayanlar için kurulum aşaması başarılsa bile sistemlerini yapılandırmaları ve ihtiyaçlarını doğru belirlemeleri bir hayli zordur. Yoğun bir tempo ile çalışan profesyonel bazı kullanıcılar ise yapılandırma aşamasının zamandan fazla çaldığını savunur. Arch Linux sizin seçtiğiniz önyükleyici ile sizin seçtiğiniz masaüstü yöneticisini kullanarak sizin seçtiğiniz masaüstü ortamını açar ve sizin seçtiğiniz paketleri içerir.


Manjaro Linux Arch tabanlı Kullanıcı Dostu bir Kurulum Arayüzü ve Masaüstü Ortamları Sunan Esnek Bir Sistemdir:





Hem profesyonel kullanıcılara hem de başlangıç düzeyine hitap eden Manjaro (Manharo okunur) Linux dağıtımı Arc tabanlı repoların yanı sıra kendi bağımsız repolarını içermesi, donanım tanıma ve yüklemede sağladığı kolaylık ve PAMAC isimli kullanıcıya görsel bir arayüz de sunan paket yöneticisi ile dikkat çeker. Özellikle Arch Linux avantajlarından yararlanmak isteyen yeni kullanıcılara önerilebilir.  Manjaro gibi kolay kurulum sunan ve tamamen Arch yapısı üzerine kurulu Antergos gibi dağıtımlar da vardır.

Debian İlk Linux Dağıtımlarından Biri Olarak Karalılığı ile Ünlenmiş Bir Sistemdir:



Debian gerek paket çeşitliği, gerekse bu paketlerin uzun ve dikkatli bir test sürecinden geçiyor olması ve sürüm güncelleme döngüsünün uzunluğu ile (2 yıl)
güven vermesiyle öne çıkar. Dokümantasyonu geniş ama pek de kolay anlaşılabilir ve taranabilir değildir (pek çok dağıtım için Arch wikisi başvuru kaynağı olabilirken) topluluk üyeleri yardımsever olsa da aldığınız cevaplar belli bir birikim sahibi olduğunuz öngörüsüyle verilir çoğunlukla. Kolaylıktan ve güncellikten çok sağlamlığa odaklıdır. En büyük dezavantajı da paketleri biraz geriden takip etmesidir.  Ubuntu debian tabanlı bir sistemdir pek çok Linux dağıtımı gibi. Ubuntu tabanlı Linux Mint ayrıca Linux Mint Debian Edition adıyla bir versiyon sunar ki yeni başlayacaklar için daha az sancılı bir deneyim sunacaktır.


Eski Bilgisayarlarını Hayata Döndürmek İsteyenlere Bir Öneride Bulunmak Gerekirse:




Hangi dağıtımı seçtiğinizde çok burada hangi masaüstü ortamını seçeceğiniz sorusu ön plana çıkar aslında. Eski sistemler için hafif tasarlanmış Debian tabanlı bir dağıtım olan Pointlinux, Ubuntu tabanlı PepperMintLinux veya Lubuntu vb dağıtımlar olduğu gibi herhangi bir dağıtımı LXDE, XFCE gibi hafif masaüstü ortamları ve ihtiyacınız olmayan paketlerden arınmış olarak kurarsanız performans alabilirsiniz.

 Hiç denemediğim halde pek çok yerde kullanıcı dostu ve sağlam bir sistem olarak anılan Mageia dağıtımından da bahsetmeden geçmeyelim. Mandriva projesinden çatallanmış proje Fedora ve Suse gibi rpm paket yöneticisi kullanmakta.

OpenSUSE hakkında bilgi içinse M. A. Kaba'nın makalesini okuyabilirsiniz.

OpenSUSE 42.1 Leap İnceleme ve Kurduktan Sonra Yapılması Gerekenler



Burada anılan ve başka yüzlerce Linux dağıtımını Distrowatch web sitesi üzerinden inceleyebilirsiniz.
Umarım seçim yaparken daha az yorulmanıza yarayan bir yazı olmuştur.
Esen kalın.


Hiç yorum yok:

Yorum Gönder